ترکیه در تجارت دیجیتال واردات الکترونیکیاش تا ۱۲ برابر صادرات الکترونیکی افزایش یافته است
در ماههای اخیر، گزارشهای رسمی از نهادهای اقتصادی ترکیه نشان داده است که حجم واردات الکترونیکی این کشور به طرز قابل توجهی افزایش یافته و اکنون تا دوازده برابر بیشتر از صادرات الکترونیکی شده است. این تغییر چشمگیر در تراز تجارت دیجیتال ترکیه، نشانهای از تحولی عمیق در الگوهای خرید آنلاین و گرایش مصرفکنندگان به پلتفرمهای بینالمللی است.
در نیمه نخست سال ۲۰۲۵، طبق دادههای منتشر شده از مرکز کارت بین بانکی ترکیه (BKM)، تعداد تراکنشهای واردات الکترونیکی با کارتهای داخلی به بیش از ۲۱۰ میلیون مورد رسیده است که رشدی حدود ۲۲ درصد نسبت به مدت مشابه سال گذشته را نشان میدهد. در مقابل، صادرات الکترونیکی یعنی خرید کاربران خارجی از فروشگاههای آنلاین ترکیه، با کاهش ۲۴ درصدی به حدود ۱۷ میلیون تراکنش رسیده است.
از نظر ارزش مالی نیز شکاف میان واردات و صادرات دیجیتال ترکیه بیشتر شده است. در حالی که مجموع ارزش صادرات الکترونیکی کشور در نیمه نخست سال به ۱۰۶ میلیارد لیر رسیده و تنها ۱۱ درصد رشد داشته است، واردات الکترونیکی جهش ۶۵ درصدی را تجربه کرده و از مرز ۱۸۹ میلیارد لیر گذشته است. این روند ادامه روند سال ۲۰۲۴ است که در آن نیز واردات الکترونیکی ترکیه به ۲۱۷ میلیارد لیر رسید و بیش از ۳۰ درصد از صادرات دیجیتال پیشی گرفت. چنین اختلافی اکنون به یکی از دغدغههای سیاستگذاران اقتصادی آنکارا تبدیل شده است.
علت این رشد سریع واردات دیجیتال را میتوان در ترکیبی از عوامل داخلی و خارجی جستجو کرد. مصرفکنندگان ترکیهای به دلیل افزایش قیمتها در بازار داخلی و کاهش ارزش لیر، بیشتر به خرید از وبسایتهای خارجی با قیمت پایینتر و تنوع کالاهای بیشتر تمایل پیدا کردهاند. پلتفرمهای بینالمللی مانند Temu و Shein در ماههای گذشته حضور فعالی در بازار ترکیه داشتهاند و بسیاری از کاربران ترجیح دادهاند به جای پلتفرمهای داخلی مانند Trendyol یا Hepsiburada از آنها خرید کنند. حتی اعمال تعرفههای گمرکی سنگین نیز مانع این روند نشده است.
بر اساس مقررات فعلی، خریدهای اینترنتی با ارزش کمتر از ۳۰ یورو از مالیات گمرکی معاف هستند، اما سفارشهایی با ارزش بالاتر شامل تعرفههای ۳۰ تا ۶۰ درصدی میشوند. با این وجود، حجم بالای خریدها نشان میدهد که تقاضا برای کالاهای خارجی همچنان بسیار زیاد است.
در این میان، شرکتهای لجستیکی ترکیه نیز نقش مهمی در پشتیبانی از این رشد ایفا کردهاند. بهتازگی شرکت Horoz Lojistik توافقنامهای با پلتفرم چینی Temu امضا کرده است تا فرآیند تحویل کالاهای بزرگ و حجیم در داخل ترکیه تسهیل شود. این همکاری نه تنها کارایی زنجیره تأمین را بالا برده بلکه الگویی جدید از همکاریهای بینالمللی در تجارت دیجیتال ترکیه را نشان میدهد.
افزایش شدید واردات الکترونیکی فرصتهای متعددی برای بازرگانان بینالمللی ایجاد کرده است. بازار ترکیه اکنون به یکی از بزرگترین مقاصد کالاهای مصرفی، پوشاک، لوازم خانگی، لوازم دیجیتال و محصولات سبک بدل شده است. شرکتهای خارجی که بتوانند با پلتفرمهای محلی همکاری کنند یا دفاتر لجستیکی خود را در ترکیه تأسیس نمایند، میتوانند از این موج تقاضا سود ببرند. همچنین، ایجاد کانالهای مستقیم فروش آنلاین برای مصرفکنندگان ترکیهای و استفاده از زیرساختهای مالی و پرداخت دیجیتال این کشور، مسیر ورود سادهتری به بازار فراهم میکند.
کارشناسان اقتصادی معتقدند که رشد سریع تجارت دیجیتال ترکیه در سال ۲۰۲۵ میتواند آغازگر فصل تازهای از همکاریهای اقتصادی بینالمللی باشد. این کشور با موقعیت جغرافیایی استراتژیک و جمعیت جوان علاقمند به خرید دیجیتال، بستری جذاب برای سرمایهگذاران و صادرکنندگان بینالمللی ایجاد کرده است. اکنون زمان آن رسیده است که بازرگانان جهانی از این موج جدید تجارت دیجیتال در ترکیه استفاده کنند و در بازاری که به سرعت در حال گسترش است، جایگاه خود را تثبیت کنند.
